عمارت مسعودیه

عمارت مسعودیه بنای زیبایی است که در میدان بهارستان تهران قرار گرفته است. عمارت مسعودیه به  دستور مسعودمیرزا حاکم اصفهان و فرزند ناصرالدین شاه معروف به ظل السلطان  در سال 1290 و در زمینی به وسعت 4000 متر مربع ساخته شد و برگرفته از نام مسعود میرزا به عمارت مسعودیه مشهور شد. معمار عمارت مسعودیه شعبان معمار باشی و ناظر عمارت مسعودیه میرزا رضا قلی خان ملقب به سراج الملک است.

از مشخصات ممتاز معماری عمارت مسعودیه تلفیق خصوصیات باغ ایرانی بامعماری فرنگی است.

 

محوطه اصلی عمارت مسعودیه

محوطه اصلی عمارت مسعودیه به دو بخش شرقی و غربی تقسیم می شود که به وسیله دیواری مشبک از هم جدا می شوند. بناهای محوطه شرقی عمارت مسعودیه عبارتند از:  باغ حیاط دیوان خانه و عمارت دیوان خانه و بناهای  بخش غربی عمارت مسعودیه شامل:  عمارت سفره خانه، حیاط سیدجوادی، عمارت سیدجوادی، حیاط مشیری، عمارت مشیرالدوله،  عمارت حیاط خلوت، عمارت سردر پیاده رو، عمارت سردر کالسکه رو.

بناهای جدید عمارت مسعودیه

ساختمان آجری یک طبقه مرکب از قسمت کارت زنی، نگهبانی، بانک ملی، پست،برق، گل خانه، سرویس بهداشتی، ساختمان سه طبقه آجری(گزینش)، ساختمان آجری شورای آموزش و پرورش، ساختمان یک طبقه آجری (سمعی و بصری) واقع در شمال عمارت سیدجوادی، ساختمان یک طبقه آجری ایوان دار(عکاسی و…) انبارهای موقت، چاپ خانه واقع در شرق حیاط و آبدارخانه

کتیبه های عمارت مسعودیه

عمارت مسعودیه 7 کتیبه دارد که 2 کتیبه در سر در اصلی، یک کتیبه در سردر کالسکه رو، دو کتیبه در عمارت مشیریه و دو کتیبه در عمارت دیوان خانه قرار دارد. تاریخ تمام این کتیبه ها مربوط به سال 1295 هجری قمری است اما از آنجا که مسعود میرزا در سال 1290 هجری قمری باغ و زمین عمارت مسعودیه را خریداری نمود، می توان گفت تاریخ ساخت عمارت مسعودیه 1290 است.

بر کتیبه های سر در اصلی، دیوان خانه و دیوان شرقی عمارت مشیرالدوله نام ظل السلطان آمده است و تمام این کتیبه ها در نیمه ی غربی مجموعه عمارت مسعودیه قرار دارند وشاید یکی از علت های تفاوت سال ساخت مجموعه در تاریخ با انچه که در کتیبه ها آمده این باشد که بناهای کتیبه دار  نیمه غربی در سال  1295 ساخته شده اند.

سردرعمارت مسعودیه

روی در ورودی عمارت مسعودیه، معمار با ذکر نام خود و اظهار ارادتش به ظل السلطان (مسعودمیرزا) تاریخ ساخت بنای را هم ذکر کرده است:

نود و پنج بنا گشت پس از الف و دویست           ز قلی خان چاکر ظل السلطان

علاوه بر این بیت اشعار دیگری هم در مدح مسعود میرزا و عمارت نوشته شده است.

ورودی عمارت مسعودیه

ورودی عمارت مسعودیه با درختان بلند و تنومندی که به استخر ختم می شود،  جدا از زیبایی و جلوه خاصی که به باغ بخشیده از عمربلند باغ هم حکایت می کنند. سر در عمارت اصلی که  از لابه لای کاخ مشخص است، احساس خوبی در ذهن بیننده به وجود می آورد.  امکان بازدید ازعمارت اصلی به خاطر مرمت نشدن وجود ندارد.

محوطه باغ عمارت مسعودیه

 بنای عمارت مسعودیه دارای تزیینات گچ بری، کاشی کاری، خطاطی، نقاشی دیواری و ارسی های بسیار زیبایی است.

 

 

 

 

اما یکی از خصوصیات منحصر به فرد عمارت مسعودیه وجود خصوصیات باغ ایرانی است. امروزه این خصوصیت عمارت مسعودیه به همراه گلدان های شمعدانی که در گوشه و کنار باغ و لبه حوض های باغ مسعودیه چیده شده است، منظره بسیار لذت بخشی به عمارت مسعودیه داده است.

 

کافه عمارت مسعودیه

 کافه مسعودیه  که در یکی از عمارت های  مسعودیه بنا شده است، محیط بسیار زیبا و دلنشیینی برای بازدیدکنندگان فراهم کرده است .

یکی از جذابیت های کافه عمارت مسعودیه علاوه بر فضای زیبای آن، سرو عرقیات و دمنوش های گیاهی است. سرو صبحانه هم در کافه عمارت مسعودیه خالی از لطف نخواهد بود.

عکاس خانه عمارت مسعودیه

در زیرزمین عمارت مسعودیه، عکاس خانه ای وجود دارد که لباس های قاجاری  در اختیار علاقه مندان قرارمی دهد و با جاودانه کردن این لحظات  خاطره ای شیرین را برای همیشه در ذهن بازدید کنندگان فراهم می آورد.

تماشاخانه عمارت مسعودیه

یکی از ساختمان های عمارت مسعودیه، به تماشاخانه ای برای اجرای تئاتر تبدیل شده است و میزبان علاقه مندان به این هنر است.

 

فروشگاه های صنایع دستی عمارت مسعودیه

در سایر ساختمان های عمارت مسعودیه، فروشگاههای صنایع دستی به فروش وسایل سنتی و صنایع دستی از جمله زیورآلات دست ساز مشغول هستند.

نمایشگاه عکس های قدیمی و تاریخی و موزه عمارت مسعودیه

در گوشه ای از عمارت مسعودیه  به کمک بخش خصوصی نمایشگاه عکس های قدیمی و تاریخی برای بازدید علاقه مندان در نظر گرفته شده است. همچنین موزه ای از آثار باستانی برپا شده است که علاقه مندان زیادی برای دیدن آن به عمارت مسعودیه می آیند.

عمارت مسعودیه از آغاز تاکنون

عمارت مسعودیه به دلیل نزدیکی به میدان بهارستان از حوادث دوران مشروطه بی نصیب نمانده است.  عمارت مشروطه در طی سالهای مشروطه به دلیل اختلاف مسعودمیرزا با برادرش مظفرالدین شاه و فرزند او، یکی از پایگاه های مشروطه خواهان و مخالفان محمد علی شاه بود. در سال 1287 بمب دست سازی در زیر کالسکه محمدعلی شاه منفجر شد و بعد ازآن بود که شاه مجلس  و بعضی بناهای دیگررا به توپ بست که عمارت مسعودیه و خانه ظهیرالدوله از جمله آن بناها بود.

ظل السلطان پیش از مرگ خود به پسرش وکالت فروش عمارت مسعودیه را داده بود و او نیز عمارت مسعودیه را به مبلغ 50 هزار تومان به دختر مستوفی الممالک صدراعظم فروخت.

در حدود سال 1304 اولین کتابخانه رسمی کشور که پایه اولیه احداث کتابخانه ملی بود، دریکی از اتاق های عمارت مسعودیه بنا شد. چندین سال بعد اولین موزه ایران با استفاده ازعتیقه های باستانی که از گوشه و کنار ایران جمع آوری شده بود، در عمارت مسعودیه بنا شد و بعدها در سال 1318 اشیاء به موزه ملی منتقل شد.

از عمارت مسعودیه در سالهای 1342 و 1343 به عنوان دانشکده افسری استفاده شد.

در سال 1345 وزارت آموزش و پرورش از وزارت فرهنگ جدا شد و عمارت مسعودیه  محل اولین وزارتخانه آموزش و پرورش شد.

در سال 1390 عمارت مسعودیه میزبان پانزدهمین جشن خانه سینما بود و برگزاری این جشن در عمارت مسعودیه سبب معرفی  هر چه بیشترعمارت زیبای مسعودیه به عموم مردم  شد.

مسعودیه که بعضی به آن لقب دومین خانه نفیس تهران بعد از کاخ گلستان را داده اند، در سال 1377 به ثبت ملی رسید.

پیشنهاد ویژه مپگرد در بازدید از عمارت مسعودیه: 

بازدید از عمارت مسعودیه بخاطر محیط فرح بخش و دل انگیز و زیبای آن،  باعث رفع خستگی از شلوغی کلان شهر تهران می شود. اگر گذرتان  در یک روز بهاری یا پاییزی به مرکز شهر افتاد،‌حتما سری به عمارت مسعودیه بزنید و از فضای زیبای آن استفاده کنید.

در هنگام بازدید از عمارت مراقب قسمتهایی که در حال مرمت است باشید.

بازدید از عمارت مسعودیه برای علاقمندان به معماری بسیار جالب خواهد بود. معماری زیبای عمارت مسعودیه به همراه گچ بری های چشم نواز، مقرنس های بی نظیر، کاشیکاری های زیبا و تلفیق هنر معماری ایرانی و مدرن نمونه بسیار زیبایی از هنر ایرانی را به نمایش می گذارد.

سرو صبحانه در کافه عمارت مسعودیه را از دست ندهید، البته بخاطر شلوغی بهتر است که قبل از رفتن تماس بگیرید و جا رزرو کنید.